Khi răng ê buốt

Name: Khi răng ê buốt
Creator: Jongbum Lee

«Ê buốt» nghĩa là dây thần kinh bên trong răng đã bị lộ trước kích thích. Vấn đề là có nhiều lý do khiến nó bị lộ. Tụt nướu làm lộ chân răng, bề mặt răng bị mòn, sâu răng, răng bị nứt, phản ứng tạm thời ngay sau khi tẩy trắng — mỗi nguyên nhân cần một cách điều trị khác nhau, và chúng tôi không bọc răng sứ một cách máy móc cho mọi trường hợp răng ê buốt.

Khi răng ê buốt, những nguyên nhân thường gặp là gì?

Trường hợp tụt nướu làm lộ chân răng — nguyên nhân phổ biến nhất. Chân răng (tooth root) không có men răng (enamel) nên phản ứng ngay với đồ lạnh. Phần lớn là do thói quen chải răng ngang quá mạnh, hoặc viêm nướu.
Trường hợp bề mặt răng bị mòn (mài mòn · xói mòn) — khi men răng mỏng đi do nghiến răng (bruxism), thực phẩm có tính axit như nước có ga, trái cây, hoặc chải răng quá mạnh, một vùng rộng sẽ bị ê buốt.
Sâu răng — nếu chỉ một răng ê buốt với đồ ngọt, đồ lạnh và thời gian ê buốt ngày càng dài, khả năng cao là sâu răng.
Răng bị nứt — đặc trưng là nhói khi nhai hơn là khi gặp lạnh.
Ngay sau điều trị — ê buốt vài ngày đến vài tuần sau khi cạo vôi răng, trám composite hoặc tẩy trắng thường sẽ hết. Nếu kéo dài hơn một tháng thì cần kiểm tra.

Những điều nên tự kiểm tra tại nhà trước?

Phạm vi — nếu nhiều răng ê buốt cùng lúc thì thiên về tụt nướu hoặc mòn răng; nếu chỉ một răng thì thiên về sâu răng hoặc nứt răng (cũng thường gặp trường hợp có cả hai).
Thời gian kéo dài — nếu hết ngay khi kích thích biến mất thì khả năng là lộ ngà răng (dentin); nếu kéo dài thì khả năng cao là viêm tủy — vẫn có ngoại lệ nên cần khám để xác định.
Soi gương xem đường viền nướu — nếu ranh giới giữa răng và nướu trông vàng và dài ra, đó là dấu hiệu chân răng đã lộ.
Bàn chải — nếu lông bàn chải xòe ra chưa đầy một tháng, nghĩa là bạn đang chải quá mạnh.

Tại phòng khám sẽ kiểm tra những gì?

Chúng tôi dùng kiểm tra kích thích lạnh để xác định răng ê buốt và thời gian kéo dài, và dùng X-quang cùng Qray để loại trừ sâu răng, nứt răng. Chúng tôi cũng đo cao răng dưới đường viền nướu và chiều cao nướu để xem có phải vấn đề về nướu không. Nếu nghi ngờ nghiến răng, chúng tôi kiểm tra mẫu mòn trên mặt nhai (occlusal surface).

Hướng điều trị khác nhau thế nào tùy nguyên nhân?

Lộ chân răng · mòn răng → xử lý bằng fluor hoặc điều trị ê buốt ngà răng (dentin hypersensitivity) tại vùng ê buốt, phần bị khuyết được trám bằng composite. Chỉnh lại cách chải răng giúp ngăn tái phát. Nếu có viêm nướu, điều trị nướu (periodontal treatment) được thực hiện trước.
Răng cửa mòn diện rộng → với răng cửa bị mòn toàn bộ bề mặt, ê buốt và ngắn lại, chúng tôi xem xét phương pháp phục hồi mài ít hơn như Minish (MINISH).
Sâu răng → Điều trị sâu răng. Trám composite hoặc inlay tùy độ sâu.
Răng bị nứt → bọc răng sứ để ngăn vết nứt tiến triển.
Trường hợp đã chuyển thành viêm tủy → điều trị tủy để giữ lại răng.

Đừng trì hoãn trong những trường hợp này

Thời gian ê buốt ngày càng dài hơn — có thể tình trạng đang tiến triển về phía tủy.
Chỉ một răng nhói khi nhai — nứt răng càng để lâu thì lựa chọn điều trị càng ít.
Nướu quanh răng ê buốt bị chảy máu — đây là dấu hiệu có kèm viêm nướu.

Dịch vụ · ca điều trị liên quan

Câu hỏi thường gặp

Chỉ cần dùng kem đánh răng chống ê buốt là được phải không?

Nếu chỉ lộ chân răng một chút thì có ích. Nhưng nếu dùng 2–4 tuần vẫn không đỡ, hoặc chỉ một răng bị ê buốt, có thể là sâu răng hoặc nứt răng — kem đánh răng sẽ không giải quyết được.

Ê buốt sau khi cạo vôi răng có phải là bị làm sai không?

Đây là hiện tượng ê buốt tạm thời do chân răng trước đây bị cao răng che phủ nay lộ ra, thường sẽ hết trong 1–2 tuần. Nếu kéo dài hơn một tháng thì cần kiểm tra.

Tẩy trắng răng có gây ê buốt không?

Có thể ê buốt trong hoặc ngay sau khi thực hiện, và phần lớn sẽ hết trong một hai ngày. Nếu đã có răng ê buốt từ trước, chúng tôi sẽ xử lý nguyên nhân đó trước khi tẩy trắng.

Tài liệu tham khảo

Trình tự kiểm tra và hướng điều trị trong bài là tiêu chuẩn của Nha khoa Boston Miso; nguyên nhân, cơ chế và hiệu quả điều trị dựa trên các tài liệu dưới đây.

West NX, Lussi A, Seong J, Hellwig E. Dentin hypersensitivity: pain mechanisms and aetiology of exposed cervical dentin. Clin Oral Investig. 2013;17 Suppl 1:S9-S19. doi:10.1007/s00784-012-0887-x.
— Cơ chế đau của răng ê buốt và nguyên nhân lộ ngà răng vùng cổ răng.
Canadian Advisory Board on Dentin Hypersensitivity. Consensus-based recommendations for the diagnosis and management of dentin hypersensitivity. J Can Dent Assoc. 2003;69(4):221-226. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12662460/.
— Khuyến nghị đồng thuận về chẩn đoán và quản lý theo từng bước tình trạng ê buốt ngà răng.
Wiegand A, Schlueter N. The role of oral hygiene: does toothbrushing harm? Monogr Oral Sci. 2014;25:215-219. doi:10.1159/000360379.
— Mối liên hệ giữa lực chải răng, thực phẩm có tính axit và mòn răng vùng cổ răng.

※ Đây là thông tin chung; ngay cả cùng một triệu chứng, nguyên nhân và hướng điều trị cũng khác nhau tùy tình trạng răng miệng của mỗi người. Chẩn đoán sẽ do bác sĩ giám đốc trực tiếp tư vấn sau khi thăm khám. Mọi điều trị nha khoa đều có thể gây tác dụng phụ như đau, chảy máu, nhiễm trùng tùy theo từng người.

Người chịu trách nhiệm hướng dẫn điều trị của Nha khoa Boston Miso là Bác sĩ giám đốc Jongbum Lee (Bác sĩ chuyên khoa Nha khoa Tổng hợp được Bộ Y tế và Phúc lợi công nhận).